
«Хыпар» издательство ҫурчӗн ача-пӑча кӑларӑмӗсен редакцийӗ Ҫӗнӗ ҫул умӗн «Капӑр чӑрӑш» конкурс йӗркеленӗ. Ача-пӑча кӑларӑмӗсен редакторӗ Елена Атаманова «Контактра» халӑх тетелӗнчи хӑйӗн страницинче пӗлтернӗ тӑрӑх, республикӑн тӗрлӗ кӗтесӗнчен чылай вӗренекен хутшӑннӑ, ҫакӑ йӗркелӳҫӗсене питӗ савӑнтарнӑ.
«Ал ӑстисем пирӗн пӳлӗме ытарма ҫук хитре чӑрӑшсемпе тултарчӗҫ. Уйрӑмах Елчӗк, Патӑрьел, Йӗпреҫ, Комсомольски тата Шупашкар тӑрӑхӗсенчи шкул ачисем хастар пулчӗҫ», — тесе ҫырнӑ Елена Атаманова.
Ҫак кунсенче ҫӗнтерӳҫӗсене вырӑна ҫитсех чыслама тӗв тунӑ. Патӑрьелти 1-мӗш шкулти тата Елчӗк шкулӗнчи хастарсем дипломлӑ пулса тӑнӑ. Кӗҫех ытти тӑрӑха та ҫитсе килесшӗн, ҫӗнтерӳҫӗсене хавхалантарасшӑн.

Чӑваш Енре пастереллёза пула выльӑх-чӗрлӗхе массӑллӑ тӗп тума палӑртман. Ҫапла пӗлтерет республикӑри Патшалӑх ветеринари служби.
Официаллӑ майпа пӗлтернӗ тӑрӑх, чире тупса палӑртнӑ вырӑнта кӑна выльӑха тӗп тӑваҫҫӗ. Инфекцие вара «Батыревский» хуҫалӑхра тупса палӑртнӑ. Аса илтеретпӗр: пастереллёза пула Патӑрьел округӗнче халӗ карантин пырать.
Палӑртса хӑварар: Ҫӗпӗрте ҫак инфекцие пула выльӑха массӑллӑ тӗп тума пуҫланӑ. Фермерсем ҫӑхавлама тытӑннӑ: выльӑха тӗп тӑвакансен нимӗнле документ та ҫук. Ҫынсем Следстви комитетӗнчен пулӑшу ыйтнӑ. Халӗ ҫакӑ паллӑ: регионсенче РФ Ял хуҫалӑх министерстви тӗрӗслев ирттерет.

Патӑрьел округӗнче ӗнесен пастереллезне тупса палӑртни пирки унччен пӗлтернӗччӗ. Халӗ вара округра карантин тесе йышӑннӑ.
Аса илтерер: «Батыревский» хуҫалӑхри ӗнесен биоматериалӗнче пастереллез инфекцийӗ пуррине тупса палӑртнӑ. Чире сарӑлма парас мар тесе округра оперативлӑ штаб йӗркеленӗ.
Сӑмах май, пастереллез чирне нарӑс уйӑхӗнче Новосибирск облаҫӗнче тупса палӑртнӑ. Унти фермерсен выльӑх-чӗрлӗхне туртса илсе пусаҫҫӗ. Кайран ку инфекци чирӗ Бурятире тата Алтай Республикинче сарӑлнӑ. Халӗ ав Чӑваш Республикинче тупса палӑртнӑ.

Патӑрьел округӗнчи мӑйракаллӑ шутра выльӑх-чӗрлӗх организмӗнче хӑрушӑ бактери тупса палӑртнӑ. Сӑмах «Батыревский» хупӑ акционерсен обществи пирки пырать.
Выльӑхра Pasteurella бактери тупнӑ. Тӗчеве Чӑваш Республикинчи ветлабораторире тунӑ. Бактери тупса палӑртнине кура округри выльӑх-чӗрлӗх хуҫисене выльӑха тимлӗ сӑнама сӗннӗ. Вӗсене ыттисемпе хутшӑнтармалла мар, сывлӑхне пӑхсах тӑмалла. Чир палли пулсанах Патӑрьелти чӗрчунсен чирӗсемпе кӗрешекен станцирен пулӑшу ыйтма хушнӑ.
Ҫак бактери мӑйракаллӑ шултра тата вӗтӗ выльӑха сиен кӳрет: сыснасене, лашасене, кайӑк-кӗшӗке, кроликсене.

Шупашкарти юханшыв порчӗн тӗп директорӗ Ванифатий Шайкин пысӑк наградӑна тивӗҫнӗ. РФ Президенчӗ Владимир Путин ӑна II степень «Тӑван ҫӗршыв умӗнчи тава тивӗҫлӗ ӗҫсемшӗн» орден медалӗпе чысласси пирки хушӑва паян, пуш уйахӗн 12-мӗшӗнче, алӑ пуснӑ.
Ванифатий Васильевич Патӑрьел районӗнчи Вӑтаел ялӗнче 1962 ҫулта ҫуралнӑ. И.Н.Ульянов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх университетӗнчен «истори» специальноҫпе вӗренсе тухнӑ. 1999 ҫулта Атӑл-Вятка патшалӑх службин академине «Патшалӑх муниципалитет управленийӗ» специальноҫпе пӗтернӗ.
Вӑл Шупашкарти юханшыв порчӗн тӗп директорӗнче 2005 ҫултанпа ӗҫлет. Ҫавӑн пекех Чӑваш Республикин Общество палати йышне кӗнӗ, халӗ унӑн председателӗ шутланать.

Нарӑсӑн 25-мӗшӗнче каҫхине, ӗнер, Патӑрьел округӗнчи Шӑнкӑртам ялӗнчи пулӑ ӗрчетекен комплексра ангар ҫунма тытӑннӑ. Кун пирки Инкеклӗ лару-тӑру министерствин Чӑваш Енри Тӗп управленийӗ пӗлтерет.
Телее, пулӑсем шар курман. Комплексра ӗҫлекенсем пушара ҫӑлавҫӑсем киличчен хӑйсен вӑйӗпе сӳнтерме пултарнӑ. Пушарта пластик бассейн, насус тата шыва фильтраци тумалли система ҫунса кайнӑ. Ангарти пулӑсем ҫунман.
Малтанлӑха пӗлтернӗ тӑрӑх, ҫулӑм электрохатӗр юсавсӑр ӗҫленӗрен тухнӑ.

Патӑрьел округӗн пуҫлӑхӗ авари хыҫҫӑн должноҫӗпе усӑ курнӑ тесе шутлаҫҫӗ. Следстви комитечӗн Чӑваш Енри управленийӗ пӗлтернӗ тӑрӑх, авари ӗҫ вӑхӑтӗнче пулман.
Следстви версийӗ тӑрӑх, 2025 ҫулхи нарӑсӑн 1-мӗшӗнче Патӑрьел округӗн пуҫлӑхӗ Рудольф Селиванов ӗҫри машинӑпа, кроссоверпа, аварие лекнӗ, машинӑна юсаса тӑкакланас мар тесе шар курнӑ водителе айӑпа хӑйӗн ҫине илме ӳкӗте кӗртнӗ. Кайран инспекторсем киличчен служба машинин водителӗ валли ҫынна тупнӑ. Ҫапла айӑплӑ мар ҫынна явап тыттарнӑ, округ пуҫлӑхӗ вара хӑйӗн ӗҫченӗсене страхлав тӳлевӗ илмешкӗн документсем тӑратма хушнӑ. Ҫапла страхлав организацине 400 пин тенкӗлӗх тӑкак кӳнӗ.
Округ пуҫлӑхӗ тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ.

Патӑрьел тӑрӑхӗнчи Ыхраҫырми шкулӗнче вӗренекен Чӑваш Ишек ачисем Сурхурире Ҫветке чупнӑ.
«Тантӑш» хаҫатра хыпаралнӑ тӑрӑх, асӑннӑ тӑрӑхра пурӑнакансем авалхи йӑла-йӗркене питӗ ҫирӗп пӑхӑнаҫҫӗ. Кукамӑшӗ-асламӑшӗнчен, ашшӗ-амӑшӗнчен ачасем тӑрса юлманни, ламран лама пыракан уявсене ӑша хывни савӑнтарать те, тӗлӗнтерет те. Сурхурире ҫеҫ мар, Мӑнкунра та, Ҫӑварнире те кашни ҫулах хастар вӗсем. Ку эрнере шкулта ку уява ирттернӗ. Ӑна чӑваш чӗлхи вӗрентекенӗ Светлана Кулакова йӗркеленӗ.
Вӗренекенсем шкула икерчӗ, йӑва, кукӑль-пӳремеч пӗҫерсе кайнӑ. «Юрласа-ташласа савӑннӑ хыҫҫӑн урама тухса тӑвайккинчен ҫунапа ярӑннӑ, спорт лапамӗнче кӑвайт чӗртсе, чир-чӗр кайтӑр тесе Ҫӑварни карчӑкне ҫунтарнӑ», — пӗлтернӗ «Хыпар» издательство ҫурчӗн «Контактри» пабликӗнче.

ЧР Элтеперӗ Олег Николаев пӗр округ пуҫлӑхӗ тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫлани пирки пӗлтернӗ.
Элтепер каланӑ тӑрӑх, халӗ йӗрке хуралҫисем хӑйсен ӗҫне тӑваҫҫӗ-мӗн. «Палӑртни пӗлтерӗшлӗ: должноҫе тата мӗнле хисепе тивӗҫнине пӑхмасӑр саккун умӗнче пурте пӗр тан», — ҫапла ҫырнӑ Олег Николаев халӑх тетелӗнчи страницинче.
Вӑл кам пирки сӑмах пынине каламан. Анчах тӗрлӗ ҫӑлкуҫсем кунта Патӑрьел муниципалитет округӗн пуҫлӑхӗ Рудольф Селиванов пирки сӑмах пынине палӑртнӑ. Ун патӗнче паян ухтарусем иртнӗ-мӗн.

Патӑрьел округӗнчи Тикеш ялӗнче пуранӑкан Елизавета Демьянова 101 ҫул тултарнӑ. Ҫак ҫула ҫитсен те вӑл вӑй-хал енчен аптӑрамасть, халӗ те алла тӑмра тытма юратать.
Елизавета Алексеева ача чухне мусӑкҫӑ пулма ӗмӗтленнӗ, ҫак тӗллевпе Шупашкарти училищӗне те вӗренме кӗнӗ. Анчах вӑрҫӑ пуҫланнӑ та унӑн ӗмӗчӗ пӑчланнӑ: Елизавета медицина енӗпе ӑс пухса ҫынсене сипленӗ. Вӑл 1948 ҫулта Тикеш ялӗнче трахома чирне парӑнтарас ҫӗре хутшӑннӑ.
Елизавета Алексеевна мӑшӑрӗпе 5 ача ҫуратса ӳстернӗ. Халӗ кинемейӗн — 6 мӑнук, 5 кӗҫӗн мӑнук.
